| Ana
tjetër e medaljes E shtunë
04.10.03
Nëse ka dështuar amnistia,
duhet të rritet mobiliteti i strukturave të sigurisë,
sepse pikërisht një ditë pas mbylljes zyrtare të
amnistisë, në Kosovë ndodhën tragjedi të
reja nga përdorimi i armëve. Në dy raste të
ndara, në Gllamnik të Besianës dhe në Strellc
të Deçanit, mbetën të vrarë katër
persona dhe disa të tjerë të plagosur. Kjo përmasë
e përdorimit vrastar të armëve dhe kjo gjeografi
e shtrirjes, tregon qartë se çfarë kërcënimesh
kanë mbetur pezull mbi jetët e njerëzve në Kosovë.
Dështimi i amnistisë për dorëzimin e armëve
në Kosovë, megjithë kohëzgjatjen dhe investimin
e madh në informimin e qytetarëve lidhur me këtë
aksion të rëndësishëm, zbulon një anë
të hidhur dhe dramatike të realitetit të sotëm
kosovar. Në këtë mënyrë faktikisht u refuzua
oferta atrtaktive “Armët në këmbim të
zhvillimit”, e cila u mundësonte komunave që të
përfitonin një shumë prej 225 mijë dollarëve,
në rast se kalohej kuota prej vetëm 300 armësh të
dorëzuara për komunë.
Kësisoj, mosdorëzimi i armëve e mban në plan
të parë aspektin e frikës për sigurinë
personale dhe familjare në Kosovë, para nevojave të
tjera sociale, që në fakt janë të shumta dhe
emergjente.
Shefi i UNDP-së në Kosovë, Robert Pajper, në
një konferencë shtypi ku ka shpallur dështimin e
këtij aksioni, ka thënë se kjo amnisti i ka paguar
një çmim të lartë gjendjes së jashtëzakonshme
që ka mbretëruar në këta muaj në Kosovë.
Por, ndër faktorët e mundshëm ai ka përmendur
edhe “ traditën, mosbesimin në polici dhe ndoshta
mungesa e sigurisë”.
Të tre këta faktorë që ka përmendur Pajper,
meritojnë analiza të veçanta dhe nga aspekte të
ndryshme.
Tradita e shqiptarëve të Kosovës për mbajtje
armësh ilegale është e gjatë dhe sigurisht ende
shumë aktive. Kjo e ka burimin te jeta nën administrime,
që kanë pasur qëllim provokimin dhe shtypjen. Por,
dihet se tipari kryesor i traditës zakonisht është
se me ndryshimin e realiteti përkatësisht të faktorëve
ndikues, ndryshon edhe ajo. Rrjedhimisht, kjo traditë do të
duhej të kishte ndryshuar në Kosovë, për faktin
se ky vend në këto vite ka mbrojtje të shkallës
më të lartë, të mishëruar në strukturat
e sigurisë së KFOR-it dhe të policisë ndërkombëtare.
Duket se mosndryshimi i qëndrimit ndaj mbajtjes së armëve
pa leje, ka të bëjë me mungesën e punës
në terren të partive politike në këto vite dhe
veçmas për këtë aksion. Njerëzit parapëlqejnë
më shumë fjalën e gjallë, se sa reklamën
që u vjen nga ekranet.
Ndërsa, e vërtetë e hidhur është se në
këto vite është vënë re një mungesë
e madhe e punës së partive politike ne terren. Kapacitetet
e organizatave joqeveritare, të cilave praktikisht u ka mbetur
barra e punës në terren, gjithnjë janë të
pakta dhe me besueshmëri më të pakët.
Meqë ka munguar puna konkrete në terren, mungesa e bindjes
së qytetarëve që të dorëzojnë armët
pa leje, ka bërë që të dominojë ndjenja
e pasigurisë mbi vetë gjendjen e sigurisë, e cila
në Kosovë realisht është stabile. Prandaj, edhe
në këtë rast është vërejtur një
shkëputje e drejtuesve politikë nga terreni dhe nga qytetarët.
Ky duket të jetë një shkak më i madh i mospërgjigjes
ndaj ftesës së amnistisë, se sa vetë mbetëzat
e traditës.
Nga ana tjetër, mosdefinimi i një drejtimi të qartë
për të ardhmen e vendit, sigurisht që ka ndikim në
qëndrimin e njerëzve ndaj mbajtjes së armëve
ilegale. Meqë ky është një proces i komplikuar
dhe afatgjatë, duhet llogaritur në një gjendje poashtu
aftagjatë të pasigurisë që vjen nga mbajtja
e armëve pa leje dhe përdorimi enorm i tyre në fushën
e krimit. Prandaj, nëse ka dështuar amnistia, duhet të
rritet mobiliteti i strukturave të sigurisë, sepse pikërisht
një ditë pas mbylljes zyrtare të amnistisë,
në Kosovë ndodhën tragjedi të reja nga përdorimi
i armëve. Në dy raste të ndara, në Gllamnik
të Besianës dhe në Strellc të Deçanit,
mbetën të vrarë katër persona dhe disa të
tjerë të plagosur. Kjo përmasë e përdorimit
vrastar të armëve dhe kjo gjeografi e shtrirjes, tregon
qartë se çfarë kërcënimesh kanë
mbetur pezull mbi jetët e njerëzve në Kosovë.
|